ဧရာဝတီ

၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သတင္းႏွင့္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို ပုဂၢလိကပိုင္ သတင္းမီဒီယာ မ်ားတြင္ လြတ္လပ္စြာ ေရးသား ေဖာ္ျပခြင့္ မရွိေၾကာင္း ရန္ကုန္ အေျခစိုက္ ဂ်ာနယ္ သတင္း ရပ္ကြက္မွ ၾကားသိရသည္။

အပတ္စဥ္ထုတ္ ပုဂၢလိက သတင္း ဂ်ာနယ္မ်ား အေနႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒ ထြက္ရွိသည္ႏွင့္ တၿပိဳင္ နက္တည္း မွတ္ပံုတင္ရန္ အစီအစဥ္ ရွိေသာ ပါတီတခ်ိဳ႕ကို ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းကာ လက္ရွိ အေနအထား အတိုင္း သတင္း ေဖာ္ျပခြင့္ ရရန္ ႀကိဳးစားၾက ေသာ္လည္း စာေပ စိစစ္ေရးက ျဖတ္ေတာက္သျဖင့္ ေဖာ္ျပခြင့္ မရရွိေၾကာင္း အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ တဦးက ေျပာသည္။

အစုိးရပိုင္ သတင္းစာမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဆိုင္ရာ ဥပေဒ မ်ားအေပၚ အေကာင္း ျမင္သည့္ ေရးသားခ်က္ မ်ားကိုသာ ပုဂၢလိက ဂ်ာနယ္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပခြင့္ျပဳၿပီး ဥပေဒ ရႈေထာင့္မွ ေ၀ဖန္ သုံးသပ္ ခ်က္မ်ားကို လုံး၀ေဖာ္ျပခြင့္ မေပးေၾကာင္း သိရသည္။

“ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒကို သတင္းစာကအတိုင္း ေကာက္ႏုတ္ေဖာ္ျပတာမ်ိဳး၊ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပတာကို ႀကိဳဆိုပါတယ္ ဆိုတာမ်ိဳးကလြဲရင္ က်န္တာ အကုန္ျဖဳတ္တယ္” ဟု အယ္ဒီတာခ်ဳပ္က ဆိုသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒအရ အက်ပ္အတည္းေတြ႕ေနရသည့့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) ၏ အေျခအေန သတင္းမ်ားကိုလည္း လံုးဝ ေဖာ္ျပခြင့္ မျပဳေပ။

ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒမ်ားအရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ NLD ၏ ဆက္လက္ ရပ္တည္ေရး အက်ပ္အတည္း ေတြ႕ေနၿပီ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ သတင္းဂ်ာနယ္မ်ားက NLD တာ၀န္ရွိသူမ်ားကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေရးသားလိုၾကေသာ္လည္း စာေပ စိစစ္ေရးက အထူး တားျမစ္ပိတ္ပင္ထားေၾကာင္း ရန္ကုန္ စာနယ္ဇင္း အသိုင္းအဝန္းမွ သိရသည္။

“စစ္အစိုးရက ေထာက္ပံ့ေပးထားတဲ့ ပါတီရွိမယ္၊ သူတို႔ရဲ႕ အတုိက္အခံ ပါတီ ရွိမယ္ ဆိုပါေတာ့၊ မဲဆြယ္ပြဲမွာ သူတို႔ ေထာက္ခံတဲ့ ပါတီရဲ႕အသံပဲခြင့္ျပဳမယ္ဆုိရင္ ဒါ တရားမွ်တတယ္ မဆိုႏိုင္ေတာ့ဘူး” ဟု သတင္းေထာက္တဦးက ေျပာသည္။

စာေပစိစစ္ေရးက သတင္းမ်ားကို စိစစ္ရာတြင္ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးျမင့္ေဆြ၊ ရန္ကုန္တုိင္း အရာရွိႀကီးမ်ား၊ ေနျပည္ေတာ္ ျပန္ၾကားေရး ၀န္ႀကီးႏွင့္ ၀န္ႀကီးဌာနဆိုင္ရာ အရာရွိမ်ား ပါ၀င္ေသာ အထူးလုံၿခဳံေရးအဖြဲ႕ထံ စာမူၾကမ္းတင္ျပၿပီး ထုိအဖြဲ႕၏ အမိန္႔ ညႊန္ၾကားခ်က္ ျဖင့္ တည္းျဖတ္ စိစစ္မႈ ျပဳလုပ္ေနရေၾကာင္း သိရသည္။

ယခုတပတ္အတြင္း ထုတ္ေ၀ခဲ့ၾကသည့္ Myanmar Times၊ Bi Weekly Eleven၊ ေမာ္ဒန္၊ 7 Day News အပါအ၀င္ အပတ္စဥ္ ထုတ္ သတင္းဂ်ာနယ္ အမ်ားစုတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒႏွင့္ ေ၀ဖန္မႈတခ်ိဳ႕ကို စာေပစိစစ္ေရးသို႔ တင္ျပခဲ့ေသာ္လည္း ေဖာ္ျပခြင့္ မရခဲ့ေၾကာင္း သတင္းဂ်ာနယ္ အသိုင္းအဝန္းက ဆိုသည္။

“ဥပေဒရဲ႕ အားနည္းခ်က္၊ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေဝဖန္ ေထာက္ျပ တာမ်ဳိးေတြ အျဖဳတ္ခံရတယ္” ဟု သတင္းေထာက္ တဦးက ေျပာသည္။

၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ျပည္တြင္းသတင္းမီဒီယာမ်ားကို သတင္း လြတ္လပ္ခြင့္ မေပးသည့္အတြက္ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ရန္ မလြယ္ကူေၾကာင္း ရန္ကုန္အေျခစိုက္ သတင္းသမားမ်ားက သုံးသပ္ၾကသည္။

“လြတ္လပ္တဲ့ သတင္းမီဒီယာမရွိဘဲနဲ႔ ဘယ္လိုလုပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္လာမလဲ။ ခု ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒေတြ ထြက္ၿပီ။ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္က ဘာဆုိဘာမွ မရေသးဘူး” ဟု ရန္ကုန္အေျခစိုက္မဂၢဇင္း အယ္ဒီတာတဦးက ေျပာသည္။

၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒသစ္တြင္ စစ္ဗိုလ္အမိန္႔သံမ်ား ပါေနသည့္အတြက္ ဒီမုိကေရစီ နည္းလမ္း မက်ေၾကာင္း၊ အဆုိပါ ဥေပဒကို ေ၀ဖန္သုံးသပ္မႈျပဳရန္ လြတ္လပ္ေသာ သတင္းမီဒီယာမ်ား အထူးလုိအပ္ေၾကာင္း ျပည္တြင္း ႏိုင္ငံေရးသမား တဦးက ေထာက္ျပသည္။

ယခုျပ႒ာန္းလုိက္ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒတြင္ ပါတီမ်ားအေပၚ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က တင္းက်ပ္ေသာ ထိန္းခ်ဳပ္မႈမ်ား ရွိသည္ဟု ဥပေဒပညာရွင္ တခ်ဳိ႕က သုံးသပ္သည္။

ထိုကဲ့သို႔ ထိန္းခ်ဳပ္မႈမ်ား ရွိေနေသာေၾကာင့္ သတင္း မီဒီယာမ်ားက ေစာင့္ၾကည့္ေရးသားရန္ လိုအပ္ေသာ္လည္း စာေပ စိစစ္ေရးေၾကာင့္ ျပည္တြင္းမီဒီယာမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပႏိုင္ျခင္း မရွိေပ။

သို႔ရာတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒ စတင္ ထုတ္ျပန္ေၾကညာသည့္ မတ္လ ၈ ရက္ေန႔မွ စတင္ကာ ျပည္ပအေျခစိုက္ သတင္း မီဒီယာမ်ားက အဆိုပါ ဥပေဒႏွင့္ပတ္သက္သည့္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ား၊ တရားမမွ်တသည္ကို ေဝဖန္သည့္ သတင္းမ်ား ေရးသား ေဖာ္ျပေနၾကသည္ကို ေတြ႕ရသည္။

“ျပည္ပအေျခစိုက္ ျမန္မာမီဒီယာေတြကေတာ့ အရင္ကလည္း လုပ္ေနတယ္၊ ခုလည္းလုပ္ေနတယ္၊ ေနာင္လည္း ဆက္ လႈပ္ရွားေနၾကမွာပဲေလ။ က်ေနာ္တို႔႐ံုးမွာေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒထြက္ၿပီေဟ့ ဆိုတာနဲ႔ ဘယ္သူ႔ကိုဗ်ဴးမယ္၊ ဘယ္ကို သတင္းလိုက္မယ္ဆိုၿပီး ေယာက္ယက္ ခတ္သြားၾကတယ္။ လုပ္ခြင့္မရတာ ရတာက တပိုင္းေပါ့” ဟု သတင္းဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာ တဦးက ဆိုသည္။

ဂ်ာနယ္ တေစာင္မွ တာဝန္ရွိသူ တဦးကလည္း လာမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲကာလ အေျခအေနကို ေဖာ္ျပႏိုင္ရန္ ႏိုင္ငံေရးစာမ်က္ႏွာ တခု သီးသန္႔ဖြင့္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ဆက္စပ္သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားကုိပါ ထည့္သြင္းေဖာ္ျပမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာသည္။

“စိစစ္ေရးက လြတ္သေလာက္ေပါ့။ လြတ္တာမလြတ္တာ အသာထား၊ ေရးၾကည့္မယ္လုိ႔ စိတ္ကူးထားတယ္၊ တရားမွ်တတယ္ ပဲျဖစ္ျဖစ္ တရားမမွ်တဘူးပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ေရြးေကာက္ပြဲကို စိတ္ဝင္စားၾကတယ္။ က်ေနာ့္အျမင္ ေျပာရရင္ အခုရက္ပိုင္းေလာက္က စၿပီး ဂ်ာနယ္ေတြ ေစာင္ေရတက္မယ္” ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။

သတင္းဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ တဦးက လာမည့္တပတ္ ထြက္မည့္ ၎တို႔ ဂ်ာနယ္အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သတင္းအမ်ားစုကို စိစစ္ေရးက ျဖတ္ေတာက္လိုက္ၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာျပသည္။

“ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ေဖာ္ျပခြင့္ေပး၊ မေပး မေျပာတတ္ဘူး။ ဒီတပတ္ေတာ့ ဘာမွကို ထည့္လို႔မရဘူး။ အကုန္ျဖဳတ္တယ္။ ဗိုလ္မႉး တင့္ေဆြ မရွိလို႔မ်ားလားေတာ့ မသိဘူး။ သူ ေနျပည္ေတာ္သြားတယ္။ သူ ျပန္လာရင္ေတာ့ တမ်ိဳး ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္မယ္ ထင္တာပဲ” ဟု သူက ဆိုသည္။

ရန္ကုန္ရွိ သတင္းေထာက္အမ်ားစုမွာ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သတင္းမ်ားကို ပြင့္လင္းစြာ ထုတ္ေဖာ္ ေရးသားခြင့္ ရလိုၾကေၾကာင္း ေျပာဆိုေနၾကသည္။

အလြတ္သတင္းေထာက္ တဦးကမူ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒ သံုးသပ္ခ်က္ထက္ လူအမ်ား၏ အျမင္ကို စိတ္ဝင္စားေၾကာင္း သို႔ရာတြင္ စိစစ္ေရးက ျဖတ္ေတာက္မည္မွာ ေသခ်ာေသာေၾကာင့္ ေရးျဖစ္လိမ့္မည္ မထင္ေၾကာင္း ေျပာသည္။

ယခု လက္ရွိ စာေပစိစစ္ေရးသည္ ယခင္ ေထာက္လွမ္းေရး လႊမ္းမိုးသည့္ကာလ စာေပစိစစ္ေရး ညႊန္ၾကားေရးမႉး ဗိုလ္မႉးေအးထြန္း လက္ထက္ထက္စာလွ်င္ အနည္းငယ္ လြတ္လပ္သည္ဟု ဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း စာနယ္ဇင္း ေလာက၏ အေနအထားမွာမူ အစဥ္ ထိတ္လန္႔ေနရေသာေၾကာင့္ ယခင္အတုိင္းပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ရန္ကုန္သတင္းဂ်ာနယ္ ရပ္ကြက္မွ သိရသည္။

“ေရးၾကည့္ဖို႔ ႀကိဳးစားမလားဆိုတာရယ္၊ သူတို႔က စိစစ္မႈကို ႀကိဳးေလွ်ာ့ေပးမလား ဆိုတာရယ္ ကေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ရမယ္။ ေရးမယ့္လူေတြလည္း ရွိၾကမွာပါ။ သူတို႔အေနအထားကို တခ်က္ၾကည့္မယ္၊ ၿပီးမွပဲ တခုခုလုပ္ၾကည့္ရမွာေပါ့” ဟု အလြတ္ သတင္းေထာက္ တဦးက ဆိုသည္။

ရန္ကုန္အေျခစိုက္ အမ်ိဳးသမီးသတင္းေထာက္ တဦးကလည္း ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒကို ျပန္လည္ သံုးသပ္ရန္ မလြယ္ကူေၾကာင္း၊ စာေပစိစစ္ေရးက ခြင့္ျပဳမည္မထင္ေၾကာင္း၊ ယခင္ထက္စာလွ်င္ စာေပစိစစ္ေရးက ပိုသတိထားလာမည္ဟု ထင္ေၾကာင္း ေျပာသည္။

“ေရြးေကာက္ပြဲကာလမွာ သတင္းေရးတာပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ သံုးသပ္တာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အားလံုး ဆင္ဆာ ေအာက္မွာပဲ ရွိမွာပဲ။ ညႊန္ၾကားေရးမႉး ဗိုလ္မႉးတင့္ေဆြကို ေမးခ်င္တာက အတုိက္အခံဘက္က အသံကုိ ခြင့္ျပဳမလား ဆိုတာပါပဲ” ဟု ေဆာင္းပါးရွင္ တဦးက ေမးခြန္း ထုတ္သည္။

စစ္အစုိးရသည္ မတ္လ ၈ ရက္ေန႔မွ စတင္၍ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒမ်ား ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့ေသာ္လည္း ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမည့္
ရက္ကို ယခုအခ်ိန္အထိ အတိအက် ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကားျခင္း မရွိေသးေပ။

ဧရာဝတီသတင္းေထာက္ ခက္ထန္ ပူးေပါင္း ေရးသားသည္။

< Prev		Next >